Feyxoanın botaniki təsviri və biomorfoloji xüsusiyyətləri öyrənilib
06.01.2023 15:05

Dendrologiya İnstitutunun əməkdaşları tərəfindən feyxoa bitkisinin botaniki təsviri və biomorfoloji xüsusiyyətləri öyrənilib.

 

İnstitutdan Aztibb.az-a verilən məlumata görə, aparılan elmi tədqiqatlar nəticəsində subtropik bitki olan feyxoanın Feijoa sellowiana Berg növünün Abşeron şəraitində aqrotexniki qulluq göstərildiyi zaman inkişafını normal keçirdiyi, becərilməsində xüsusi qayğıya ehtiyac olmadığı müəyyən edilib. Feyxoa yüksək gəlirli sitrus bitkisidir. Onun meyvəsindən qiymətli ərzaq malları, mürəbbə, cem, jele, marmelad, limonad və s. istehsal edilir. Feyxoa bitkisinin həmişəyaşıl olması və çiçəklərinin gözəlliyi ona dekorativlik verir. Feyxoa bitkisi Abşeronun quru subtropik iqlim şəraitinə uyğunlaşdığı üçün park və bağların yaşıllaşdırılmasında geniş istifadəsi məqsədəuyğundur.

 

Feyxoanın vətəni Cənubi Amerikanın subtropik zonasıdır. Botaniki təsvirə görə feyxoa mərsinkimilər (Myrtaceae R.Br.) fəsiləsinin Feijoa cinsinə daxildir və 3 növü vardır. Feyxoa torpaq şəraitinə çox da tələbkar deyildir. Lakin gilli-qumlu və münbit qatı olan, qrunt suyu dərində yerləşən torpaqları sevir. Feyxoa möhkəm gövdəli bitki olmasına baxmayaraq, yayda və qışda əsasən güclü küləklər onun boy atmasına və inkişafına pis təsir göstərir. Bitki torpağın üst qatında hər tərəfə yayılan dağınıq və zərif kök sisteminə malikdir. Cavan feyxoa bitkisi rütubətə daha çox tələbkar olur. Torpaqda rütubət çatmadıqda bitkinin boy atması və inkişafı ləngiyir.

 

Feyxoa çox faydalı, müalicə əhəmiyyətli bitki olub Azərbaycanda əsasən Lənkəran-Astara zonasında sənaye əhəmiyyətli təsərrüfat bitkisi kimi geniş miqyasda becərilir. İnsan sağlamlığı üçün son dərəcə əhəmiyyətli bitki olan feyxoanın tərkibi faydalı elementlərlə zəngin olduğu üçün müalicəvi təsiri yüksəkdir.

 

Feyxoanın mineral tərkibində kalium, maqnezium, dəmir, fosfor və sink elementləri çoxluq təşkil edir. Feyxoanın meyvəsində 10 mq-a qədər yod vardır. Ona görə də, orqanizmdə yod çatışmazlığı nəticəsində baş verən xəstəliklərdə xüsusilə faydalıdır. Xalq təbabətində feyxoanın meyvələri qalxanabənzər vəzinin xəstəliklərində, qəbizlikdə, podaqrada, təzə şirəsi isə raxit, sinqa və digər avitaminozlarda istifadə olunur.

 

Elmi təbabətdə feyxoanın meyvələri mədə-bağırsaq traktının iltihabi xəstəliklərində, hipoasid qastritdə və piolonefritdə, aterosklerozda, qalxanvari vəzin xəstəliklərində tireotoksikozlarda istifadə olunur.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Elmi-Tədqiqat Tibbi Profilaktika İnstitutu vakansiya elan edir
 Cəbrayıl RMX-da yanğın təhlükəsizliyi və təxliyə qaydaları ilə bağlı təlim keçirilib   
Mərkəzi Klinika vakansiya elan edir
Azərbaycan tibbində növbəti uğur: Səhiyyə Nazirliyi Bakı Sağlamlıq Mərkəzinin Aritmologiya bölməsi beynəlxalq akkreditasiya alıb
Gəncədə Dünya Allergiya Həftəsi ilə bağlı tədbirlər təşkil olunur
Bu ilin yanvar-may aylarında 18 mindən çox uşağa reabilitasiya xidmətləri göstərilib
 Bakıda Asiya üzrə Beynəlxalq Ginekologiya Konqresi keçirilib   
Nizami Tibb Mərkəzi onlayn növbə sistemi aktivləşdirilən 4-cü müəssisə oldu
Laçında tibbi aksiya: 100-ə yaxın vətəndaş tibbi müayinələrdən keçib
Uşaq sağlamlığı dövlətin gələcəyinə sərmayədir
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında 11 yaşlı pasiyent üzərində cərrahi əməliyyat uğurla icra olunub
Dövlət Gömrük Komitəsinin Tibbi Xidmət İdarəsinin nümayəndə heyəti Fəxri Xiyabanı ziyarət edib
ADHTİ-nin Plastik və Rekonstruktiv Cərrahiyyə klinikasında ölkəmizdə ilk dəfə olaraq unikal əməliyyat icra olunub
 ATU-da Data-analitika və Süni İntellekt Laboratoriyasının açılışı olub   
Yardımlının Təşkən və Səpəradi kəndlərində tibbi AKSİYA