Dünyada İLK: Süni insan DNT-si yaradılır  
30.06.2025 09:51

Dünyada ilk dəfə olaraq insan həyatının əsas quruluş elementlərini sıfırdan yaratmaq məqsədi daşıyan mübahisəli layihəyə start verilib.

 

Aztibb.az www.bbc.com-a istinadla xəbər verir ki, Böyük Britaniyanın ən iri tibbi xeyriyyə təşkilatı olan “Wellcome Trust” bu istiqamətdə tədqiqatlara başlamaq üçün ilkin olaraq 10 milyon funt sterlinq maliyyə ayırıb. Təşkilat hesab edir ki, bu layihə müalicəsi mümkün olmayan bir çox xəstəliklər üçün yeni terapiyaların inkişafını sürətləndirərək daha çox fayda gətirə bilər.

 

Tədqiqatın ilk mərhələsində alimlər getdikcə daha böyük insan DNT blokları yaratmağın yollarını inkişaf etdirməyi planlaşdırırlar. Nəhayət, tamamilə süni yolla hazırlanmış bir insan xromosomu yaratmaq hədəflənir. Xromosomlar insan inkişafını, orqanizmin təmirini və saxlanmasını idarə edən genləri ehtiva edir. Bu süni xromosomlar üzərində aparılacaq tədqiqatlar DNT və genlərin bədənimizdə necə işlədiyini daha yaxşı anlamağa imkan verəcək.

 

Layihənin iştirakçılarından biri, Kembricdə yerləşən Molekulyar Biologiya üzrə MRC Laboratoriyasının alimi Culian Sale bildirib ki, bu tədqiqat biologiya sahəsində növbəti böyük sıçrayış olacaq: “Sərhəd yoxdur. Biz insan ömrünü sağlam şəkildə uzatmaq, yaşlanma ilə bağlı xəstəlikləri azaltmaq və insan həyatını keyfiyyətli yaşlanma ilə təmin edəcək terapiyalar üzərində işləyirik. Məsələn, zədələnmiş orqanların, qaraciyər, ürək, hətta immun sisteminin regenerasiyası üçün xəstəliyə davamlı hüceyrələr yaratmağı hədəfləyirik”, - deyə o, qeyd edib.

 

Bu sahədə indiyə qədər tədqiqatlar etik narahatlıqlara, xüsusilə “dizayner körpələr” və gələcək nəsillərdə gözlənilməz genetik dəyişikliklərə yol aça biləcəyi ehtimalına görə tabu hesab olunurdu.

ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
Uşaq cərrahı Günel Əmiraslanova Şəki Bonum Medicalda pasiyentləri qəbul edəcək
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında diz oynağında yaranmış septik artrit səbəbilə cərrahi əməliyyat icra olunub
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır