Günvurma və ya istivurma uzun müddət günəş altında qaldıqda bədəndə temperaturu tənzimləyən mexanizmlərin pozulması nəticəsində meydana çıxan kliniki haldır. Yay aylarında hava temperaturunun çox yüksək olduğu günlərdə günvurma hallarının artması gözləniləndir. Ancaq hər il baş verən bu tendensiyanı müəyyən qədər azaltmaq, qabaqlayıcı tədbirlər görmək mümkündür.

 

Bu barədə Aztibb.az-a məlumat verən Bakı Baş Səhiyyə Mərkəzinin strukturuna daxil olan 20 nömrəli Şəhər Poliklinikasının həkim-terapevti Günel Fətəliyevanın sözlərinə görə, günvurma bütün yaş qruplarında rast gəlinir. Küləksiz günlərdə, günorta saatlarında günəş şüaları düz düşdüyündən təhlükə artır. Günvurmanın əlamətləri sırasında yüksək hərarət, şiddətli baş ağrısı, başgicəllənmə, ürəkbulanma, qusma, ürəkdöyünmə, əzələ qıcolmaları, yuxululuq, huşun pozulması kimi halları qeyd etmək olar.

 

Həkim-terapevt arterial hipertenziyadan əziyyət çəkən, ürək-damar, şəkərli diabet, xroniki böyrək çatışmazlığı olan, onkoloji xəstələrin, artıq çəkisi, kaxeksiya (bədən çəkisi çox az olanlar), psixiki pozuntusu olanların, epilepsiya xəstələrinin, hamilələrin, yaşı 65-dən yuxarı yaşlıların və yaşı 5-dən aşağı uşaqların risk qrupuna daxil olduğunu da bildirib.

 

Qeyd edib ki, günvurma zamanı xəstəyə göstərilməli olan ilkin yardım tədbirləri bunlardır:

“Günvuran şəxsi dərhal sərin yerə aparıb, ayaqları hündür vəziyyətdə, başı yana çevirib uzatmaq, onun isti geyimlərini soyundurmaq, alın, sinə, qoltuqaltına soyuq suda isladılmış parça qoymaq, qol və baldırlarını masaj etmək, huşu aydındırsa, həmin şəxsə sərin su içirtmək, xəstəni ən yaxın tibb mərkəzinə çatdırmaq lazımdır”.

 

Günel Fətəliyeva bildirib ki, günvurmadan qorunmaq üçün profilaktik tədbirlərə isə mütləq əməl edilməlidir:

 

“Çalışın məcbur olmadıqca günorta saatlarında günəş altında çox qalmayın;

Bədəni tərlətməyən, gen, nazik və açıq rəngli paltarlar geyinin;

Günəşdən qorunmaq üçün eynək, şlyapa, çətir istifadə edin;

Günəşə çıxmazdan 30 dəqiqə əvvəl qoruyucu krem çəkin;

Gün ərzində 2,5-3 litr maye (su, ayran, mineral su) için;

Asan həzm olunan yüngül qidalardan istifadə edin;

Uzunmüddətli və çox ağır fiziki iş və idmandan uzaq olun;

İmkan olduqca tez-tez ilıq duş alın”.